Pilsko
| Pilsko | |
 Stacja końcowa wyciągu orczykowego na Pilsko |
|
| Państwo |  Polska /  Słowacja, Europa |
| Pasmo | Beskid Żywiecki, Karpaty |
| Wysokość | 1557 m n.p.m. |
  Pilsko
|
|
Pilsko (słow. Pilsko) – drugi po Babiej Górze co do wysokości masyw górski w Beskidzie Żywieckim (według słowackiej regionalizacji jest to Beskid Orawski - Oravské Beskydy). Nazwa ta obejmuje tak cały masyw, jak i jego główną kulminację (1557 m n.p.m.), w całości leżącą po stronie słowackiej. Podszczytowe wypłaszczenie, przez które przebiega granica polsko-słowacka nosi nazwę Góry Pięciu Kopców (1542 m n.p.m.). Około 1500 m na południe od najwyższej kulminacji, po stronie orawskiej znajduje się szczyt Mechy (Pilsko Orawskie, 1479 m n.p.m.), oddzielony od głównego grzbietu przełęczą o tej samej nazwie.
Istnieje kilka teorii dotyczących pochodzenia nazwy Pilsko. Może ona pochodzić od dawnej, pojawiającej się w XVIII-wiecznych dokumentach nazwy podszczytowej hali Pielsko (ta zaś od nazwiska właściciela, Piela.) Może też pochodzić od dawnego określenia miejsca "piłowania" czyli pozyskiwania drewna. Ludowy przekaz wiąże nazwę z "opijaniem się" orawskich zbójników, którzy mieli zbierać się na szczycie.
Na najwyższej kulminacji, po stronie słowackiej, znajduje się krzyż ustawiony przez mieszkańców orawskiej wsi Mutne (Słowacja). Pod szczytem, na północno-wschodnim zboczu przy żółtym szlaku, znajduje się krzyż upamiętniający jedną z pierwszych ofiar kampanii wrześniowej, poległego w tym miejscu 1 września 1939 roku żołnierza Basika.
[edytuj] Przyroda
Kopuła szczytowa Pilska zbudowana jest z piaskowców magurskich. Stoki porośnięte są mieszanym lasem dolnoreglowym, świerkowym borem górnoreglowym, zaś w górnych partiach występuje kosodrzewina, stanowiąca w tym masywie najwyższe piętro roślinności. Szczyt porośnięty jest kępami kosodrzewiny, trawą, oraz pokryty rumoszem skalnym. Pilsko objęte jest od 1971 roku (rezerwat przyrody Pilsko) po stronie polskiej na niewielkim obszarze (15,4 ha) ochroną rezerwatową, po stronie słowackiej ustanowiony w 1967 roku rezerwat obejmuje 809 ha.
Interesującymi przedstawicielami flory na Hali Kornienieckiej są między innymi: knieć górska, rzeżucha łąkowa, tojad mocny, urdzik karpacki, pięciornik złoty. Na Hali Miziowej występują między innymi: wełnianki, ostrożeń błotny, borówka brusznica. Najcenniejszymi zaś przedstawicielami roślinności hal są niebielistka trwała, czosnek syberyjski i pełnik alpejski. W zaroślach kosodrzewiny spotkamy borówkę czarną, podbiałka alpejskiego, czosnek siatkowaty, widłaka alpejskiego, szarotkę drobną i marchwicę pospolitą.
Fauna to przede wszystkim duże ssaki jak wilk, niedźwiedź, ryś oraz ptaki. Z rzadkich kuraków występuje jarząbek i głuszec. Z drapieżców spotkamy tu myszołowa i pustułkę. Z mniejszych ptaków występują: świergotek drzewny, płochacz halny, siwerniak, drozd obrożny i orzechówka. W lasach natomiast liczne są sikory, dzięcioły, czyżyki, krzyżodzioby, dzwońce i sójki.
[edytuj] Turystyka
Szczyt jest bardzo popularnym wśród turystów miejscem widokowym, z szeroką panoramą na Beskidy Zachodnie, Tatry, góry Słowacji, a przy doskonałej widoczności także na wschodnie szczyty Sudetów. W okresie zimowym na stokach opadających w stronę Korbielowa działa kilka orczykowych wyciągów narciarskich i udostępnionych jest kilkanaście tras zjazdowych. Znajduje się tu także wyciąg krzesełkowy z Korbielowa Kamiennej na Halę Szczawiny.
U podnóża kopuły szczytowej (ok. 1270 m n.p.m.) na Hali Miziowej znajduje się schronisko PTTK oraz węzeł szlaków turystycznych.
Na szczyt prowadzą szlaki:
-
z Korbielowa na Górę Pięciu Kopców 1542 m n.p.m.
z węzła szlaków na Hali Miziowej na Górę Pięciu Kopców 1542 m n.p.m.
Słowackie szlaki w kopule szczytowej prowadzą:
- na położoną na granicy polsko- słowackiej Górę Pięciu Kopców 1542 m n.p.m.:
graniczny szlak słowacki z przełęczy Glinka Ujsolska na przełęcz Glinne
- na położoną po stronie słowackiej kulminację Pilska 1557 m n.p.m.:
z Góry Pięciu Kopców do Orawskiego Wesela (słow. Oravské Veselé)
